Thursday, 4 September 2008

negen duu

...

Дурсан дурсан санаж байна ... залуу сайхан аавийгаа бодож байна, аавын эрх охин байснаа санаж байна ... цэл залуухан дүрээрээ зүрхэнд шингэсэн миний аав ...

Итгээгүй ээ, итгэхгүй ... торойж хоцрох охинтой юмсан ... орь залуухан анд минь ээ ...

аниргүй ертөнц

дээр үеийн бичлэгээ оруулмаар байлаа ... :|

Байна уу ... байна уу ................ харь этгээд минь сонсож байна уу, би чамтай хамт явж болох уу ... аниргүй ногоон ерөнцийг зүүдэндээ л дүрсэлдэг ... тэнд зүлэг навч нь нилэнхүй цагаан өнгөтэй байдаг нь үнэн үү, цэнгэг ус нь тунгалаг улаан өнгөөр урсдаг уу, хүмүүс нь амгүй, бас хөлгүй болохоор ярьдаггүй, бас нисдэг үү, нэг нэгнийхээ тухай зэрвэс хараад л нэвт мэддэг болохоор хуурамч инээд, ховын шивнээ, хөлстэй алга, хүйтэн чинжаал лав байдаггүй байх даа, хоромхон зуурын настай болохоор та нар хоногоор биш мөч агшин бүрээр амьдралыг хайрладаг уу, амьдрал гэдгийг гэхдээ амьдрал гэж нэрлэдэг болов уу, амьдралыг эсвэл үхэл гэж нэрлэдэг үү, өөрсдийн чинь ертөнцөөс явж байгаа нэгнээ амьдралруу талийлаа хэмээн харамсан гашууддаг уу, аль эсвэл би та нарыг дэндүү басамжилж орхив уу, харамсан гашуудахын учир шалтгааныг та нар мэддэг болохоор хэтийн цаадахыг хардаг болохоор зовлон гуниг гэдгийг төсөөлдөггүй байх даа, цэлмэг оюунд тань ямар мэдрэмж оршдог бол ... амраг хосууд нь биесээ энхрийлэн таалах нь сонихон байх даа, эрэмдэг муухай бүсгүй гэж мэддэггүй, уран сийлбэр шиг залуу гэж боддоггүй, эрх ямба, эд хөрөнгө, ялих шалихгүй, болох, болохгүйн хүлээсэнд баглуулдаггүй, уудам орон зайд дүүлэн нисдэг шигээ хязгааргүй цэнхэр сэтгэлээр ив ижилхэн даль жигүүр оёод, цав цагаан навчтай болор тунгалаг цэцгийг бие биедээ бэлэглэж улбар туяа сацруулан огторгуйд зугаалдаг байх даа.

Хүмүүсийн тухай та нар мэддэг болов уу, адилхан ухаан заяасан байтал тэнэглэл нь дуусашгүй мунхаглал нь ёроолгүй байгаад гайхдаг уу, нэгэнтээ бид бас ийм явсан гээд хөнгөн шүүрс алддаг байх даа, хэзээ нэгэн цагт бид бас та нар шиг болж чадах уу, тэгээд хамтдаа зэрэгцэн амьдарсаар байх болов уу, биш ээ ... үхсээр байх болов уу ... ?

Sunday, 31 August 2008

УБ

УБ-д ирээд нэжгээд хонолоо, нэг л сонин гэчихвэл нүгэл гэх байх даа, хаана төрж өсчихөөд юу донгосоод байгаа юм гэж загнуулах биз улсуудад. Би уг нь хар багаасаа халхын хавтгайгаар хэрэн тэнэж хошуу тамгын газруудыг барах шахсан тул хээрээр гэр хийж хэцээр дэр хийх нь юу юм гэхдээ шинэ газар дасахдаа дадмаг, маневрлаг гэж өөрийгөө онгироогоод байсансан ...

Хүн болж төрөөд хорь нэлээд наслахдаа хамгийн удаандаа УБ-т тогтвор суурьшилтай долоон жил болсоноос бусад газарт 5 жил, 4 жил, 3 жил, 1 жил, хэдэн сар гээд дандаа л хэрэн хэсэж явсан нүүдэлчин юм байна уг нь, 10 жилд 7 анги хамт олон дамжиж тэнэсэн байх юм. Тэгчихээд нөгөө ямарч нөхцөлд дадмаг хүн чинь гэртээ ирсэнээ одоо Шанхай буцах юмсан ч гэх шиг юу вэ тэ? Гэхдээ УБ-т тайван бус байнаа, гарч явахаар л нервтэж орж ирээд байхаар сүүлдээ гарахыг ч хүсэхээ байлаа, хаана ч явсан нэг л бачимдуу, зөрж өнгөрөх хүн ч зандарч загнаад, хэдэрлэж хэмлэлдэх юм бол цохиод авах нь уу гэмээр, аймаар, юм худалдаж авахдаа загнуулахаасаа эмээгээд худлаа томорч дугардаг болоод байна шд, ном журмаар бүтэх юм ховор, тэрний энэний танил нүүрний арьс л эмблем болно ... за яахав тэгсгээд хэдэн сарын дараа найран дундаа найзлаад түс тас хөөе хөгшөөн өвгөөн (энэ үгнүүдэд хөгширчөөд ч дасахгүй байхаа) нөгөө юуг яачихаач хө (энэ хө уул нь ярианы аясыг асар зөөлрүүлдэг юм шиг байгаан) гэж мэгээд малтийгаад явах байхдаа. Одоохондоо паниктаж гүйгээд ёстой л нөгөө эрэгний мухраас төрөө юу чи гэж зэмлүүлэх болоод байна. Хэдий ийм ч УБ бас өөрчлөгдөх ёстой болсон шиг, Күйзагийн “би шинэ УБ-т хайртай” билүү тэр шоуг л байнга хийж баймаар байна шүү гсн.

GODFATHER

Saturday, 23 August 2008

Тамир үгүй

Хэдэн жил өвс идэж суусаар ... ахаа... миний бяр дуусчиж ... мульт ундааг онгойлгож хүчирсэнгүй ... Тамир үгүй болж гэснээс Тамир гэдэг ус уусан, 400 билүү 500 төгрөг байсан. Юмны үнэ дэлбэ үсэрчижээ, их баяртай байгаа, би наймаа хийхээр мөрөөдөе л дөө, юу ч ацарж зарсан хуу баяжих нигуртай байна. Манай монголд юм бүхэн үнэтэй, чөлөөтэй, хүссэнээ хийхэд нээлттэй, их сайхан болжээ. Би одоогоор лааз дэвсэлж өшиглөж элдэвлэж байгаа юм, тэр хоорондоо бодож байна л даа, ерөөсөө хувийн юм эрхлэе, модтой чихэр, дирол, гаа эдэр бөөндөж аваад сарын дараа зарчихъя, үнэ нь хэд нугарна даа, хар пиадал болноо, юухэн байхав ... эсүл кондуктор болдог ч юм билүү, 400, 400-р цүнхрүүгээ юүлээд л. Болкү бол төрийн алба ч аштайхан л даа, өдөржин улсуудад албин жилбэн зангаа зоргоороо гайхуулангаа жаал жуул юм завшчихна.
Хөдөлбөл хөлс зогсвол зоос гээд манай улсад асар их боломж харагдаж байна ... яахав тамир үгүй ч гэлээ ...

Monday, 11 August 2008

Tokyo love story

Хайр дурлалын кино юу юугүй л үзчихлээ, япон драма 1991 оных, Tokyo love story гээд. 90-ээд онд манайд ТВ-р гарч байсан байх, дуу нь хөөрхөн.
Тайрмал үстэй цовоо охин: “Канжи, Канжи” гээд нүдээрээ инээхээр нь дагаад инээмээр ...
Хайртай болно гэхээр мэдрэмжээ бодоод, жишээ нь гэдэс хавиар өвддөг ч юмуу, элэг зүрх огшдог ч юмуу нэг тиймэрхүүгээр өөрийгөө л янз янз болохыг мэдрээд, би дурлачиж, хайртай болчиж гээд биеэ гайхаад суугаад байх биш юм байна л даа. Хайртай хүнээ яг өөр шигээ мэдэрч ойлгодог байхаар барахгүй тэрний төлөө өөрийгөө золиосолж чаддаг байх хэрэгтэй юм шиг байна шд. Ээ гэгээн минь, би мэт бол юун тэгж биеэ гаргуунд гаргах вэ, надад аз жаргал авчрахгүй л юм бол хайрын бурхан гуай хол очиж хэвт дээ гэнэ шд. Ямар тунгалаг сэтгэл, өгөөмөр хайр гэхээрээ ийм байна? Нөгөө Канжи нь тэр их сэтгэлийг мэдээд уярах байлгүй дээ гэхээр үгүй шүү, муу хөлдүү төмс, эрэгтэй хүн эцсийн бүлэгт дурлалаа л дагадаг байх, эмэгтэй хүн шиг дасч бариад манарцан суудаггүй байхаа.

Кинон дээр бас Миками гээд ёстой хөөрхөн залуу гарнаа, нүд, уруул, шүд, үс ер нь бүх юм нь зохицолтой гэж жигтэйхэн, нүцгэн зогсоож байгаад зурах юмсан \кк тоглосын, арай л туранхай юм билээ\. Бас нэг даяргаатай эмэгтэй байна, худлаа үнэн нь бүү мэд нэг их нигүүсэл царайлсан сонгодог япон эмэгтэйн дүр, яах гээд байгаа нь мэдэгдэхгүй тэр нэг хүүхэндээ ядаж байхад зэрэг зэрэг бундан наацгаачих юм, энэ эрчүүд их тэнэг ээ. ккк
Гол дүрийн сэргэлэн цоглог Рика хамгаас ихээр хайрласан Канжи-гаа өөрийн болгож чадаагүй ... гэхдээ \алив юманд үр дүн чухал ч гэлээ\ хайрлаж дурласан л бол цаг мөч бүрээ гамнан мэдэрч, бүх зүйлээ бүрэн зориулах учиртай, хэрэв ингэж чадсан бол ... эргээд харамсах шалтгаан үгүй.
Киногоо үзэж дуусаад сэтгэл хөдөлсөндөө гарч гүйгээд юу юугүй үсээ тайруулчихлаа. Ингээд Рика шиг урдуураа жижигхэн чёлктой тайрмал үстэй болсон. Одоо Канжитайгаа тааралдчихвал боллоо гсн. Рика шиг үстэй болсон ч Рика шиг хөөрхөн болсонгүй ээ, за яахав, Рика шиг сэтгэлтэй болж болох нь аз юм даа ... харин хөлдүү төмс шиг Канжи таарвал ч хэрэг алга аа, цагаан алчуур дээр “бай бай Канжи” гээд бичнэ, амархан шүү дээ.


Monday, 21 July 2008

Гэртээ ирээд

Сүүтэй цайг данх данхаар хөмрөөд, цуйван идэхдээ хуушуураар даруулаад ... тансаглана гэдэг л энэ байх.
Тэрэлж оров, үлгэрийн газраар алхаад байсан, зурган дотор яваад л байсан, юу гээшийн үзэсгэлэн бэ. Ногоон модон хүрэмтэй Хөх усан хормойтой гээд шүлэг хоёрдугаар ангийн сурах бичиг дээр байдаг билүү. Хамгийн гоё нь сэрүү татуулсан цэнгэг агаар. Мань мэт шиг сийрэг агаар хүсдэг хүнд урд зүгийн гоё ганган байгаль харахад соньхон ч очиход нэг л биш, уулын орой дээр нь ч хүнд агаар дээрээс дарсан хэвээр л, өндөр уулын дээшээ гарахад сэнгэнэсэн агаар угтдаг даа, байхгүй шүү. За тэр амьтны нутаг ч яахав. Сийрэг цэнгэг агаараа цээж дүүрэн амьсгалаад сэтгэл цэлмээж авлаа. Монгол нутагт минь үлгэрийн зун иржээ.

Wednesday, 2 July 2008

Haramsaltai yum

Mongold bolj baigaa uil yavdliig haraad emzegleegui mongol hun baihgui baih ... Heterhii taltsaj huvaagdaj baina daa ... Ev eyee oloosoi gej husej bna, aimaar yum, muuhai yum ...
Deer ued unshij baisan neg nomiin tuhai end dahij oruulmaar sanagdav. "Хөөрсөн түмэн ба гэмт хэрэг" Сципион Сигеле хэмээх судлаачын (100 гаран жилийн өмнөх) суурь бүтээл.
Ямарваа нэгэн жагсаал цуглаан нь голдуу хэн нэгэн эрх баригч, дарга даамлуудын бүдүүрч байгаад зэвүүцэн, номхон ардыг мэхэлж байгаад бухимдан шаардлага тавин эсэргүүцсэнээс үүддэг. Ингэж илэрхийлэхдээ бөөгнөрч хөөрсөн хүмүүс уурандаа шатан замдаа тааралдсан бүхнийг хэмхчин эвдэлж сүйтгэж, засгийн газарлуу дайран орохыг завдан хүч түрэн давшилж, магадгүй нүдэнд нь нөгөөх аз нь харьсан дарга тааралддаг л юм бол дундаа хийж польдохсон гэж тачааддаг. Ямар ч шалтгаанаар үүссэн байлаа гэсэн олон түмний адал балмад хорлон сүйтгэх дээрх үйлдэл бол гэмт хэрэг. Мэдээж массыг ингэж хөөрөх хүртэл бухимдуулсан эрх баригчдын арчаагүй бодлогыг зөвтгөх аргагүй. Гэхдээ яагаад олон түмэн нийлж байгаад эрүүл саруулаар шаардлага тавьж хүссэн үр дүндээ хүрэхийн оронд өөрсдөө гэмт хэрэгтэн болтлоо балмад авирлан гажигтдаг вэ. Цугларсан олон бүгд гэмт хэрэгтэн биш нь ойлгомжтой. Өөрөөр хэлбэл хүн ганцаараа байхдаа хэзээ ч хийж зүрхлэхгүй үйлдэлээ жагсаал цуглааны үед учиргүй зоригтойгоор хийж орхидог нь юуных вэ? Хамгийн наад захын бодлоор, олон түмнийг шүүх арга бараг байдаггүй, хариуцлагыг ганц хүн дээр тохох боломжгүй байдаг нь хувь хүнийг ийн зориг оруулж сэтгэлийн мухартаа ёс суртахуун гэх мэтээр чөдөрлөж байсан балмад занг нь өдөөдөг гэж хэлж болох юм. Гэхдээ л энэ хангалтгүй. Тухайн хувь хүнийг ганцааранг нь байлгаж байгаад за хө чамд хариуцлага оноохгүй үүнийг эвд сүйтгэ гэж ятгавал тэрээр өнөөх үйлдлээ хийх эсэх нь бас л будлиантай. Тэгэхээр бөөгнөрсөн олны дунд хүмүүсийн гаргадаг гаж авир нь ердөө нэг нэгнээ даган дууриах төрөлхийн заяамал сэтгэхүйтэй холбоотой, тухайн уур амьсгал дахь ятгалгын асар хүчтэй нөлөөнд автдагийнх гэж тайлбарлажээ. Онцлууштай нь энд бүх хүн тийм үү гэвэл бас биш. Хэвийн амьдралд бол огтоос тийм зүйл хийхгүй хүн жагсаал цуглааны үед яагаад зэрлэгдүү авирладагийг ойлгоход хувь хүний сэтгэлзүйг анхаарах хэрэгтэй болно. Эндээс хувь хүний сэтгэлзүй болоод нийтийн сэтгэлзүй хоёрыг холбон харах ёстой болж байна. Нэгэн бүсгүй дээр туршилт хийж л дээ. Эмэгтэйг гипнозод оруулж түүний ухаангүй дурлаж байсан залуугийнх нь нэрийг хэлж тэрнийг хорлох тушаал өгсөн байна, өнөөх бүсгүй гипнозын турш удирдагчийн тушаалыг биелүүлж байсан боловч залуугаа хорлох тушаалыг харин огт дагаагүйгээр барахгүй эрс татгалзах маягтай болжээ. Өөр нэгэн тохиолдолд учиргүй ичимхий залуу гипнозын явцад "халууцаж шатаж үхэх" шахахдаа ч хувцасаа тайлахгүй гүрийгээд байсан бол өөр нэгэн гипноздуулагч уг даалгаварыг юунд ч торолгүй гүйцэтгэж тэр дороо л шалдалж орхижээ. Ингэхээр хүнийг сэтгэлийн мухарт нь огт байдаггүй эсвэл маш сул байдаг зүйлийг нь хийлгэх гэж оролдох нь бүтэшгүй зүйл бөгөөд харин эсрэг тохиолдолд аливаа үйлдэлийг хийх тухай сэдэл, сэтгэлзүйн элемент тухайн этгээдэд байсан аваас (байнга ил гардаггүй ч) өчүүхэн төдий өдөөхөд л торхтой дарь мэт асдаг ажээ.За тэгвэл хүмүүс нэг нэгнээ дагаж дууриах өвчтэй юм бол яагаад буянт сайн үйлийг биш заавал муу муухайг нийлж хийдэг юм бэ. Ихэнх хүн, ээ бараг л бүх хүн адгууслаг чанартай, түүнийгээ хөгжүүлсэн үү, дарж унтраасан уу гэдэг нь хувь хүний хүмүүжил, төлөвшил, ёс суртахуунтай шууд холбоотой. Бөөгнөрсөн түмний ятгалга, "сэнхрүүлэг"-д автахгүй байх, сөрж тэсэх сэтгэлзүйн хүч тамиртай хүмүн асар цөөхөн ажээ. Цугласан олны дунд оруут л тэдний үг яриа баараггүй үнэн мэт санагдаж ханьсдаггүй юмаа гэхэд дэмжин түлхэгч болох нь олонтаа. Ялангуяа дээрх тохиолдол бол театрт биш, хөл бөмбөгийн стадионд ч биш, эрх баригчдын эсрэг бухимдал тээж цугларсан талбайд гэдгийг сануулъя.Эндээс улбаалахад, бөөгнөрсөн олон хүнээс, ялангуяа янзан бүрийн үзэл бодол, зан авиртай, өөр өөр боловсрол, хүмүүжилтэй хүмүүс нэг дор цугласан байхад тэндээс ухаалаг шийдвэр эрүүл үйлдэл гарна гэж горьдсоны гарз. Мэдээж "ТАРЦГАА" гэж лүндэндэхээсээ наана ингэж цугларуулахгүй байх, цугларах "овоо"-г босгохгүй байхад л ухаанаа зарж байх нь хавьгүй дээр гэдэгтэй хэн маргах билээ.

Sunday, 4 May 2008

Бүтээлч хандлага

... Үндэсний аюулгүй байдал баларлаа гэж ярихад хүрвэл манай гадаад орчны талаас үнэндээ ойрхи үеийн түүхэндээ л хамгийн таатай нөхцөл бүрдээд байнадаг ... хамгийн аймаар аюул хятадааас ч биш, оросоос ч биш, өөрсдөөс л ирж байна, дотроо байна ... энэ тухай мэдэхгүй биш, бүгдээрээ л мэдэж байгаа ...

Одоо хоол хэрэглээгээ гаднаас хангаад, тэгээд хилийн нэг боомт хэд хоног хаагдахад л УБ дампуурчих гээд байдагт хятад буруутай юу, орос буруутай юу? Өөрөө хоолоо хийж идээд, өлсөхгүй даарахгүй байх асуудлаа өөрөө шийдэхэд ... өөрөө үйлдвэрлэл эрхлэх ...

Бүтээлч байдал л хөгжил дэвшил авч ирсэн, авчирсаар ч байх болно гэчлэн афоризм зохиох гээд дүрдээ итгээд суужийтлаа энэ мэдээг уншаад баахан баярлалаа шд, надад байгаа бүх кнопоо дарж дэмжинээ :D

Thursday, 1 May 2008

тиймхэн

Саяхан “Хадаг” киног сургуулийн хүүхдүүд нэт-ээс татсан байхаар нь сонирхов, монгол киног герман хэлээр үзлээшд, ямар ч байсан тоо тоолоод байх шиг байналэй гсн. Эх хэлээрээ үзвэл гоё ойлгох байх, ямартаа ч маниусийг байгальд шүтэлцээтэй амь шүү гэдгийг сануулах шиг болнолэй, ер нь хүнд талдаа, юу болох нь явцдаа ойлгомжтой болчихдог кинонуудаас арай өөр, даж л байв.

Сүүлийн нэг сар шахам нойр солигдоод, үнэн дондог байнаа. Аргагүй л дээ, энд тэнд очиж дэлбэрсээр асар завгүй өнгөрүүлсэнийх ядаргаанд орох шахжийн, диско баарны амьдрал шал ойлгомжтой, залхав шд. Эрэгтэй эмэгтэй хүмүүс тааз бэлхүүс дөрвөн мөчөөрөө савлаад л байн, саваад л байн, харж ээ суухад гарууд нэг нэгнээ чихдэх, чихдүүлэх санаатай, ааяе за тэр ч яахав. Манай охидын жавхаа хамтлагийнхан ч мэдээж транс дээр нисэх нь нисэж, пих пох дээр уран нугарч мушигралдан тоглож, мани наана нь гимнастик үсэрч хуян шар ус хий хуараа тараачихаад үүрээр Мак идэж салж унахын наана гэртээ таван хошуу.

Би гэж нэг л их цэнгэн хөгжилдсөн бачка. Удахгүй тамирын мөсөө долооно доо долооно ... нийгмийн харилцаанаас хөндий, амьдралаас тасархай амьтан яваад л байдаг, цаг нь тулахаар хүмүүсийн эрх ашгийн эмзэг цэгийг хөндөж хаяад, тэрийгээ ч мэдсэн юмгүй их тэнэгтэнэ ээ, яана даа, бэргэж л байна шүү ... Юм сураад л яваад байгаа юм шиг атлаа хамгийн чухал хамгийн зайлшгүй зүйлийг огт сураагүй, суръя гэж ч бодоогүй явжээ, асар буруу байна даа, ингэчихвэл энэ ингэнэ, тэгчихвэл тэр тэгнэ, эднүүсийг юу яавал тэндээс бүүр юу яана гэх мэтчилэн хүн хоорондын харилцаан дээр бантах зүйл их гарах бололтой ... өдий насалчихаад энийг мэдэхгүй юу хийж явсан юмб гэж нэг бус хүнээс сонсож байсан ч тоодоггүй байж ... хм тоох хэрэгтэй, тоохоор барахгүй тооцох хэрэгтэй зүйл байжээ ... өөрийнхөө ертөнцөд жиргээд явдаг үлгэрийн баатар биш, хүмүүсийн дунд амьдардаг хүн гэдгээ харахаас өөр аргагүй юм даа, ер нь бол онцгүй санагджийн ...

Мэдрэмжүүд минь

Бясалгалд суув аа. 10 хоног чимээгүй суудаг. Өмнө нь зөндөө удаа явж байсан л даа. Энэ удаад арвин ургацтай харин. Урьд нь суухдаа юу ойлгож...